Deze website gebruikt cookies. Als je wilt weten wat dat zijn, en wat voor consequenties dat heeft, klik dan hier. Als je niets van die cookies moet hebben, klik dan hier.

Willem Koert.nl

Nieuw | Over mij | Contact | Blogs

Opgepoetst | 21-9-2018

Aardappel maakt itaconzuur voor polymeren

'We hebben nu een patent en een aardappel die het kunstje doet dat het patent beschrijft', vat projectleider Andries Koops van Plant Research International de stand van zaken samen. 'Het patent hebben we al een jaar, de aardappel sinds kort. En daarmee hebben we een modelplant in handen die itaconzuur maakt.'

Itaconzuur is verwant aan citroenzuur. Chemiebedrijven gebruiken de organische verbinding voor de productie van hoogwaardige polymeren. Experts schatten de omvang van de huidige markt voor het zuur op tienduizend ton per jaar. Dat is niet veel, maar dat komt vooral door de hoge prijs: een ton kost tweeduizend euro. Als die prijs door een nieuwe technologie zakt tot achthonderd euro per ton, dan kan de marktomvang groeien naar enkele honderdduizenden tonnen per jaar.

'In het gangbare productieproces maakt Aspergillus terreus itaconzuur', vertelt Koops.'De schimmel maakt de stof van nature waarschijnlijk omdat het daarmee zijn omgeving kan verzuren, en zo eventuele concurrenten het leven letterlijk zuur maakt. De industriele productie gebeurt al tientallen jaren op dezelfde manier: in reactorvaten. Maar wij hebben dat kunstje dat de schimmel kan nu dus in planten tot stand gebracht. De groene biotechnologie doet nu dus iets dat tot voor kort uitsluitend met witte biotechnologie mogelijk was.'

In samenwerking met Leo de Graaff, een onderzoeker van het Laboratorium voor Microbiologie, isoleerde Koops het gen voor itaconzuurproductie uit Aspergillus terreus. Het Wageningse patent claimt de mogelijkheid om itaconzuur ook door andere organismen te maken, bijvoorbeeld door de schimmel Aspergillus niger. Een andere veelbelovende mogelijkheid is productie in planten, zoals aardappel, mais of suikerbiet.

'We zijn dit project begonnen omdat de industrie behoefte heeft aan meer en vooral goedkoper itaconzuur', zegt Koops. 'Het is een interessante nichemarkt. Bovendien vermoeden we dat we met planten een goedkoper productieproces kunnen ontwikkelen dan met schimmels in reactorvaten. Een uitdaging is wel dat we industriele partijen moeten overtuigen van de mogelijkheden van de groene biotechnologie. We stuiten vaak op scepsis, op de mentaliteit van: laat eerst maar zien dat het kan en kom dan nog eens terug.'

Koops en zijn collega's onderzoeken nu in welke compartimenten van de plant het itaconzuurgen het beste tot expressie is te brengen. Koops: 'Moeten we de bladeren itaconzuur laten aanmaken, of misschien de knollen? Daar gaan we binnenkort achterkomen.'

Kennis On Line, maart 2009.

Gemaakt in Kladblok. WordPress is voor mietjes.