Deze website gebruikt cookies. Als je wilt weten wat dat zijn, en wat voor consequenties dat heeft, klik dan hier. Als je niets van die cookies moet hebben, klik dan hier.

Willem Koert.nl

Nieuw | Over mij | Contact | Blogs

Opgepoetst | 7-8-2018

Slank met efedrine

In afslankmiddelen zit soms synthetische efedrine, aldus een RIVM-rapport. Die toevoeging is illegaal. Natuurlijke efedrine is wel toegestaan, maar de concentratie is soms schrikbarend hoog.

'De nummer 1 uit Amerika', staat op het donkerblauwe doosje Spray-u-Slank. Er in zit een plastic flesje met een drukknop en een tuit. Het is de bedoeling de tuit onder de tong te richten en vervolgens op de knop te drukken. Als de tinteling wegtrekt, proef je de smaak van laurierdrop in je mond. Sprayen in je neus kan ook, al staat dat niet in de handleiding. 'Je wordt er een beetje licht van in je hoofd, maar het werkt nog beter', zegt verkoopster Ria, die dank zij de spray al zes kilo heeft verloren. 'De slijmvliezen in je neus zijn groter dan die onder je tong. Ze nemen meer op.'

Door drie maal daags onder de tong te sprayen, kan de gebruiker kilo's vet verliezen. En snel ook. Als er meer dan drie kilo per week wordt verloren, 'is het raadzaam om de dosering te verlagen', waarschuwt de verpakking.

Het RIVM publiceerde enkele weken terug officieel een rapport over preparaten als Spray-u-Slank. Tussen 1997 en 1999 analyseerden de onderzoekers van het instituut 123 afslankpillen en afslankdruppels en energiedrankjes met efedrines. Efedrines verhogen het energieverbruik van het lichaam en onderdrukken tegelijkertijd de eetlust. Ze dwingen vetcellen vetten in de bloedbaan te lozen, zodat het lichaam die kan verbranden. De middeltjes zijn volkomen legaal. Ze liggen in de schappen bij drogisten, supermarkten, reformzaken en smartshops.

Aanleiding voor de bemoeienis van het RIVM met efedrines was de affaire midden jaren negentig rond het afslankmiddel Limiet 65, vertelt dr. Dries de Kaste van het RIVM. 'Efedrines zitten van nature in een kruid als Ephedra. Fabrikanten mogen Ephedra aan producten toevoegen. Met de synthetische en krachtiger efedrines mag dat niet. Als je natuurlijke producten analyseert, vind je altijd meerdere soorten efedrines. Bij Limiet 65 vonden we echter maar een soort: nor-pseudo-efedrine. Synthetisch, dus. Dat is ook meteen de effectiefste soort. Toen kregen we een donkerbruin vermoeden we dat er iets op de markt gebeurt wat niet in overeenstemming met de wet is.'

Dat vermoeden was gegrond, blijkt uit het rapport. In 23 preparaten vonden de onderzoekers synthetische efedrines, vaak in hoge en soms zelfs gevaarlijk hoge doseringen. Efedrines kunnen bij overdosering de bloeddruk gevaarlijk verhogen. Er zijn in de Verenigde Staten gevallen bekend van gebruikers die door efedrines hartaanvallen of hersenbloedingen kregen, en in een enkel geval zelfs stierven.

De Amerikaanse voedsel- en medicijnautoriteit FDA heeft daarom voorgesteld, de hoeveelheid efedrines in energiedrankjes en afslankmiddeltjes aan een maximum te binden, waardoor consumenten niet meer dan 24 milligram per dag binnenkrijgen. Uit het RIVM-onderzoek blijkt dat 93 van de 123 onderzochte preparaten die FDA-richtlijn overschrijden.

De afslankindustrie hanteert een ruimere norm dan de FDA. Volgens de industrie zijn efedrines veilig als de dagelijkse inname beperkt blijft tot negentig milligram. In de door het RIVM onderzochte partij zaten echter zo'n twintig preparaten die ook boven die ruime richtlijn zitten. In enkele gevallen krijgen consumenten bijna vierhonderd milligram per dag binnen.

Het probleem met dit soort preparaten zit hem niet alleen in de efedrines, signaleert het RIVM. Steeds meer afslankmiddeltjes, en Spray-u-Slank hoort daarbij, bevatten behalve efedrines ook cafeine en aspirine. Die stoffen versterken de werking van de efedrines. Cafeine zorgt ervoor dat de cellen gevoeliger worden voor efedrines. Als de thermostaat van cellen lang hoog staat, maken cellen stoffen aan die de situatie moeten normaliseren. Aspirine verhindert dat. Over de risico's van de combinatie is nog weinig bekend, zegt RIVM-onderzoeker De Kaste. 'We weten nog niet wat er kan gebeuren, of welke doseringen veilig zijn.'

Een voorlopige versie van het rapport lekte eind 2000 uit. Dat leidde toen tot kamervragen. Uit het antwoord van minister Borst in oktober 2001 bleek dat de overheid weinig aan de situatie kan doen. Zolang de fabrikanten duidelijk aangeven wat hun producten bevatten, overtreden ze geen regels.

De ontwikkelingen zijn ondertussen weer een stapje verder. Zo verkoopt de internetwinkel PerfectBody het afslankmiddel Stacker Vier. Dat bevat niet alleen efedrines, cafeine en aspirine, maar ook guggulsterone. Dat is een extract van een Indiase plant dat de aanmaak van schildklierhormoon verhoogt. De verkoop is legaal, maar over de gevolgen van het gebruik is nog maar weinig bekend.

'Het is het zwaarste preparaat in ons assortiment', zegt Eddy Muller van het Amsterdamse bedrijf. 'Je moet het niet te lang gebruiken. Niet iedereen kan er even goed tegen. En sommige mensen moeten er helemaal niet aan beginnen. Maar dat staat allemaal op onze website.'

Volkskrant, 5 januari 2002.

Gemaakt in Kladblok. WordPress is voor mietjes.